Relacje między Republiką Czeską a USA
- Subtitle: Modern dictatorships
- Excerpt: His cu cibo primis, vix quas argumentum ei, qui in esse laoreet! Sea te hinc legimus omnesque, per et dicat scaevola omit tantur, saepe possim quaestio sit cu.
Relacje między Republiką Czeską a USA są określane jako silne, strategiczne i oparte na ścisłej współpracy obronnej. Mimo zmian politycznych w obu krajach (wybory w Czechach w październiku 2025 r. oraz wcześniejsze wybory w USA w listopadzie 2024 r.), kluczowe filary współpracy pozostają nienaruszone.
Współpraca obronna i bezpieczeństwo
Jest to najsilniejszy fundament wzajemnych stosunków. Czechy są postrzegane jako wiarygodny sojusznik w ramach NATO.
- Zakupy zbrojeniowe: Realizacja kontraktu na amerykańskie myśliwce F-35 Lightning II jest w pełnym toku. W 2026 roku trwa intensywna modernizacja bazy w Čáslavi oraz szkolenia pilotów w USA. Ten kontrakt wiąże Czechy z amerykańską technologią na dekady.
- Umowa DCA: Mechanizmy Umowy o współpracy obronnej (DCA) pozwalają w 2026 roku na sprawną koordynację wspólnych ćwiczeń oraz logistykę wojsk amerykańskich przez terytorium Czech na wschodnią flankę NATO.
- Prezydent Petr Pavel: Jako były wysoki oficer NATO, prezydent jest dla Waszyngtonu głównym partnerem i gwarantem proatlantyckiego kursu Pragi, niezależnie od składu rządu.
Pragmatyzm rządu Andreja Babiša
Nowy czeski rząd (od grudnia 2025 r.) kładzie duży nacisk na pragmatyzm ekonomiczny w relacjach z USA:
- Inwestycje technologiczne: Praga zabiega o zwiększenie obecności amerykańskich gigantów technologicznych, szczególnie w sektorze półprzewodników i sztucznej inteligencji (AI).
- Energetyka: USA pozostają kluczowym dostawcą LNG, co pozwoliło Czechom definitywnie odciąć się od rosyjskiego gazu. Amerykański Westinghouse kontynuuje w 2026 roku dostawy paliwa jądrowego do obu czeskich elektrowni (Temelín i Dukovany).
Punkty zbieżne i różnice w akcentach
- Ukraina: Obie strony zgadzają się co do konieczności wspierania integralności Ukrainy, choć rząd Babiša w 2026 roku częściej akcentuje potrzebę dyplomatycznego zakończenia konfliktu, co współbrzmi z niektórymi nurtami w amerykańskiej administracji.
- Chiny: Waszyngton nadal naciska na sojuszników w kwestii ograniczania chińskich technologii w infrastrukturze krytycznej. Prezydent Pavel w pełni podziela to stanowisko, podczas gdy rząd Babiša stara się balansować, by nie zaszkodzić interesom czeskich eksporterów.
- Cyberbezpieczeństwo: Czechy i USA ściśle współpracują w zwalczaniu dezinformacji i ataków hakerskich pochodzących z Rosji i Chin. Brno stało się w 2026 roku ważnym ośrodkiem wspólnych projektów badawczych w tej dziedzinie.
Relacje społeczne i naukowe
W 2026 roku kontynuowana jest owocna współpraca naukowa (np. program Fulbrighta). USA pozostają dla czeskich studentów najpopularniejszym kierunkiem studiów poza Europą, a Praga cieszy się niesłabnącym zainteresowaniem amerykańskich turystów.
Podsumowanie: Stosunki czesko-amerykańskie są stabilne i zorientowane na bezpieczeństwo. Choć retoryka rządu stała się bardziej „narodowo-pragmatyczna”, partnerstwo strategiczne z Waszyngtonem pozostaje nienaruszalnym fundamentem czeskiego bezpieczeństwa i gospodarki.